Prostat Kanserinde Hormon Tedavisi
Prostat kanseri tedavisinde hormon baskılayıcı ilaçlar, özellikle ileri evre veya yüksek riskli hastalar için hayati bir rol oynar. Bu hastalarda tümör genellikle vücudun farklı bölgelerine yayılmıştır (metastaz yapmıştır) veya biyopsi ve PSA (Prostat Spesifik Antijen) düzeyi gibi tetkiklerle agresif bir seyir izlediği belirlenmiştir. Böyle durumlarda kanser hücrelerini besleyen erkeklik hormonu testosteronun etkisini ortadan kaldırmak, tedavinin temel hedeflerinden biridir. İşte bu noktada GnRH (Gonadotropin-Releasing Hormon) analogları devreye girer.
GnRH analogları, beyinde bulunan hipotalamus ve hipofiz bezine etki ederek testosteron üretimini baskılar. Normalde hipotalamus, hipofize sinyal göndererek LH (luteinize edici hormon) salgılanmasını sağlar. LH ise testislerde testosteron üretimini uyarır. GnRH analogları bu döngüyü bozarak LH üretimini engeller, böylece vücuttaki testosteron düzeyi hızla düşer. Bu durum “medikal kastrasyon” olarak da adlandırılır ve cerrahi kastrasyon (testislerin alınması) ile benzer sonuçlar doğurur.
Tedavide amaç, testosteronun prostat kanseri hücreleri üzerindeki büyüme etkisini ortadan kaldırmaktır. Çünkü testosteron, kanser hücrelerinin çoğalmasını ve yayılmasını destekleyen bir yakıt gibidir. Hormon seviyeleri düştüğünde tümör hücrelerinin beslenme kaynağı kesilir ve zamanla küçülmeleri sağlanır. GnRH analogları, bu etkisiyle hastalığın ilerlemesini yavaşlatır, ağrı gibi semptomları azaltır ve yaşam kalitesini artırır.
GnRH analogları genellikle enjeksiyon yoluyla uygulanır ve uzun etkili formları sayesinde farklı zaman aralıklarında kullanılabilir. En yaygın kullanılan formlar; 1 aylık, 3 aylık ve 6 aylık enjeksiyonlardır. Tedavi süresi hastalığın evresine, hastanın yanıtına ve tedaviye verdiği tolereye göre değişebilir. Uygulama, doktor kontrolünde ve düzenli takiplerle yapılmalıdır. Tedavi sırasında PSA düzeylerinin izlenmesi, yanıtın değerlendirilmesi açısından önemlidir.
Her tedavi yöntemi gibi GnRH analoglarının da bazı yan etkileri olabilir. En sık görülen yan etkiler arasında sıcak basmaları, gece terlemeleri, halsizlik, libido kaybı ve depresif ruh hali yer alır. Uzun süreli kullanımda kemik yoğunluğunda azalma (osteoporoz) gelişebileceği için bazı hastalarda kemik sağlığı desteklenmelidir. Tüm bu etkiler göz önünde bulundurularak hasta bilgilendirilmeli ve tedavi süreci kişiselleştirilmelidir.
PROF. DR. UĞUR BOYLU
Üroloji & Robotik Cerrahi
Liv Hospital Ulus, İstanbul
Tel/Whatsapp: 0 (545) 284 75 45
Eposta: info@ugurboylu.com
Bu makale en son 19/12/2025 tarihinde Prof. Dr. Uğur Boylu tarafından tıbbi olarak gözden geçirilerek doğrulanmıştır.
YASAL UYARI VE SORUMLULUK REDDİ (DISCLAIMER)
Bu web sitesinde (www.ugurboylu.com) yer alan tüm bilgi, yazı, görsel, video ve diğer içerikler; üroloji alanında bilgilendirme ve farkındalık oluşturma amacıyla hazırlanmıştır. İçerikler, hiçbir şekilde tanı koyma, tedavi önerme veya kişiye özel tıbbi danışmanlık verme amacı taşımaz.
Web sitesinde sunulan bilgiler, genel tıbbi nitelikte olup; herhangi bir hastalığın tanısı veya tedavisi için tek başına esas alınamaz. Sağlık durumunuza ilişkin kararlar, mutlaka yüz yüze yapılan hekim muayenesi, gerekli tetkikler ve ilgili uzman hekimin değerlendirmesi sonucunda verilmelidir.
Bu sitede yer alan içerikler, hasta–hekim ilişkisi oluşturmaz. Site üzerinden veya site içeriğine dayanarak yapılan değerlendirmeler sonucunda ortaya çıkabilecek doğrudan veya dolaylı hiçbir maddi ya da manevi zarardan site sahibi sorumlu tutulamaz.
Web sitesinde paylaşılan ameliyat videoları, görseller ve bilimsel sunumlar; eğitici, bilgilendirici ve akademik amaçlarla yayınlanmaktadır. Bu içerikler, her hastada aynı sonuçların elde edileceği anlamına gelmez ve tedavi garantisi teşkil etmez.
Bu web sitesinde yer alan bilgiler, Türkiye Cumhuriyeti mevzuatı, Türk Tabipleri Birliği meslek etik kuralları ve Sağlık Bakanlığı’nın sağlık hizmetlerinde tanıtım ve bilgilendirme esasları çerçevesinde sunulmaktadır. Site içeriğinde reklam, yönlendirme veya haksız rekabet oluşturabilecek ifadeler bulunmamaktadır.
Web sitesinde yer alan içerikler, önceden haber verilmeksizin güncellenebilir, değiştirilebilir veya kaldırılabilir. Güncel bilgiye ulaşmak kullanıcının sorumluluğundadır.
Bu siteye erişim sağlayan ve site içeriğini kullanan herkes, yukarıda belirtilen koşulları okumuş, anlamış ve kabul etmiş sayılır.
Yorum yapılmamış